Bahçede ortaya çıkan 500 yıllık Osmanlı mezarı
Osmanlı'ya 88 yıl başkentlik yapmış Edirne'de tarih bir kez daha gün yüzüne çıktı. 16. yüzyıldan kaldığı belirlenen ve yaklaşık 500 yıllık olduğu ifade edilen tarihi bir mezar, Selimiye Camii'nin arkasında bir apartmanın bahçesinde kaderine terk edilmiş halde onarılmayı bekliyor.
Kentte her adımda tarihle karşılaşmanın mümkün olduğunu belirten mahalle sakinleri, uzun yıllardır koruma altına alınmayan mezarın özellikle son dönemde ciddi tahribata uğradığını dile getiriyor. Apartman ve mahalle sakinleri, mezarın hem kültürel miras açısından önem taşıdığını hem de düzenlenerek korunması gerektiğini vurguluyor.
Mezarı inceleyen Trakya Üniversitesi’nden tarihçi Engin Beksaç, kabrin Edirne tarihi açısından büyük önem taşıdığına dikkat çekti. Beksaç, 16. yüzyılda kentin Kaleiçi bölgesinin dışına doğru genişlediğini belirterek şunları söyledi: “Bu bölgede ve Edirne’nin farklı noktalarında bahçeler içerisinde çok sayıda kabir görmek mümkün. İncelediğimiz mezar, 16. yüzyılın sonlarına tarihleniyor. Dergâhlar ve Osmanlı kurumlarının yoğun olduğu bir alan. Halk arasında kutsiyet kazanmış bu kabirler yüzyıllar boyunca korunmuş ancak son dönemlerde ilgisizlik nedeniyle tahrip olmuş. Bu mezar hem dönemi hem de mezar taşlarının özellikleri bakımından oldukça dikkat çekici. Halk arasında ‘Bahçeci Mehmet Efendi’ olarak biliniyor, mezar taşında da ‘bin Mehmed’ ibaresi okunabiliyor.”
Apartman sakinlerinden Abdülsamet Sakallı, mezardan rahatsız olmadıklarını ancak mevcut durumun üzücü olduğunu söyledi. Sakallı, yaklaşık bir yıl önce mezarın çevre duvarının çöktüğünü belirterek, “Belediyeye ve vakıflara bildirdik ancak yetki karmaşası nedeniyle bir sonuç alamadık. Bir arka sokakta bulunan kabir düzenlendi, buranın da aynı şekilde ele alınmasını istiyoruz. İstanbul’dan dahi ziyaretçiler gelip dua ediyor. Görüntü şu an hiç hoş değil,” dedi.
Mahalle sakinlerinden Şaban Ateş ise konunun Anıtlar Genel Müdürlüğü’ne bildirildiğini ifade ederek, “Yetkililer 1–1,5 yıl içinde aslına uygun restorasyon yapılacağını ve geçici olarak çevresinin kapatılacağını söyledi. Mahalleli tedirgin olabiliyor. Halk arasında buranın Mustafa Efendi’ye ait olduğu da söyleniyor,” diye konuştu.
Mahallede yaşayan bazı eski sakinler, mezarın küçük boyutları nedeniyle halk arasında “Cin Bebek Mezarı” olarak anıldığını ve yıllar boyunca farklı efsanelere konu olduğunu aktarıyor. Buna rağmen mezarın kimliği ve tarihi değerinin bilimsel çalışmalarla netleştirilmesi gerektiği belirtiliyor.
Mahalle sakinleri, Edirne’nin tarihi dokusuna yakışır şekilde bu mezarın bir an önce restore edilmesini ve gelecek kuşaklara sağlıklı biçimde aktarılmasını istiyor.