Bağlanma stilleri ilişkilerimizi nasıl şekillendiriyor?

İnsan ilişkilerinde sıkça yaşanan benzer çatışmalar, aynı duygusal noktada tıkanan ilişkiler ya da bir türlü kurulamadığı hissedilen yakınlık, çoğu zaman kişisel şanssızlıklarla açıklanıyor. Tekrar eden döngülerin arkasında, çoğu zaman fark edilmeden işleyen güçlü bir yapı bulunduğunu belirten Uzman Psikolog Utku Tohumcu, bağlanma stillerine ilişkin açıklamalarda bulundu.

Bağlanma stilleri ve ilişkilerde tekrarlanan duygusal döngüleri üzerine değerlendirmelerde bulunan Uzman Psikolog Tohumcu,'İnsan ilişkilerinde tekrar eden çatışmaların, benzer şekilde sonuçlanan ayrılıkların ya da bir türlü kurulamayan duygusal yakınlığın arkasında çoğu zaman görünmez ama güçlü bir yapı bulunur, bağlanma stillerimiz. Peki kişilerin ilişkilerde verdikleri duygusal tepkiler rastlantısal değil de erken dönem deneyimlerle şekillenmiş içsel ilişki modellerinin bir yansıması olabilir mi? Çocuklukta atılan bağlanma örüntüleri, yetişkinlikte kurduğumuz ilişkilerin zeminini oluşturur ve bağlanma stili, bireyin sadece partnerine değil; yakınlığa, güvene ve belirsizliğe nasıl yaklaştığı üzerinde de son derece etkilidir' ifadelerine yer verdi.

'BAĞLANMA, YAKINLIK ARAYIŞINDAN ÖTE BİR İLİŞKİ KURMA BİÇİMİ…'

Bağlanmanın, yakınlık arayışından öte bir ilişki kurma biçimi olduğuna dikkat çeken Uzman Psikolog Tohumcu,'Bağlanma kavramı çoğu zaman sevme kapasitesiyle karıştırılsa da,bu tam olarak durumu açıklamaya yetmez. Bağlanma, esasen bireyin ihtiyaç duyduğunda duygusal olarak ulaşabileceği bir figürün varlığına dair geliştirdiği içsel güven duygusudur. Bu güven, zamanla bireyin ilişkilerde ne kadar yakınlaşabileceğini, ne zaman geri çekileceğini ve tehdit algıladığında nasıl savunma geliştireceğini şekillendirir' dedi.

'GÜVENLİ BAĞLANMA: YAKINLIK VE ÖZERKLİĞİN BİR ARADA VAR OLABİLDİĞİ ALAN'

Güvenli bağlanma stiline sahip bireylerin, ilişki içinde duygusal yakınlık kurarken kendi bireyselliklerini koruyabileceğini aktaran Uzman Psikolog Tohumcu, ' Ancak bu stil tamamen 'sorunsuz ilişki' olarak da değerlendirilmemeli. Aksine güvenli bağlanma, çatışmanın kaçınılmaz olduğunu kabul eden; ancak bu çatışmayı yıkıcı değil, düzenleyici bir unsur olarak ele alabilen bir ilişki kapasitesini ifade eder.'Güvenli bağlanan bireyler için tartışma, ilişkinin sona ereceği bir tehdit değil; ilişkinin yeniden ayarlanabileceği bir temas alanıdır' ifadelerini kullandı.

'KAYGILI BAĞLANMA: YAKINLIK İHTİYACI İLE KAYBETME KORKUSU ARASINDA SIKIŞMAK'

Kaygılı bağlanma stilinde bireyin temel motivasyonunun, ilişkide sürekliliği garanti altına almak olduğuna dikkat çeken Uzman Psikolog Tohumcu, 'Ancak bu çaba çoğu zaman yoğun bir terk edilme korkusuyla beslenir. Bu bağlanma biçiminde birey, kendi değerini partnerin ilgisi, tepkileri ve erişilebilirliği üzerinden tanımlama eğilimindedir.'Bir mesajın gecikmesi bile zihinsel olarak bir ayrılık senaryosuna dönüşebilir, bu durumun ilişkide duygusal yorgunluk yaratabilir' diye konuştu.

'KAÇINAN BAĞLANMA: YAKINLIKTAN KAÇIŞ DEĞİL, YÜKTEN KORUNMA'

Kaçınan bağlanmanın, çoğu zaman yanlış biçimde duygusal soğuklukla eşleştirildiğini belirten Uzman Psikolog Tohumcu, 'Oysaki bu stil, bireyin duygusal yükle başa çıkma biçimiyle ilgilidir. Yakınlık arttıkça bireyin geri çekilme eğilimi göstermesi, bağlanmanın getirdiği bağımlılık hissine karşı geliştirilen bir savunmadır.'Kaçınan birey, ilişkiden çok; ilişkide kaybolma ihtimalinden korkar' ifadelerine yer verdi.

'ÇELİŞKİLİ BAĞLANMA: YAKLAŞMA VE UZAKLAŞMA ARASINDA SALINAN İLİŞKİLER'

Çelişkili bağlanma stilinde bireyin, yakınlık ihtiyacı ile yakınlıktan duyulan korkuyu aynı anda deneyimlediğini ifade eden Uzman Psikolog Tohumcu, 'Bu durum, ilişkilerde öngörülemez ve dalgalı bir atmosfer yaratır. Bu stilin hem birey hem de partner açısından yüksek düzeyde duygusal belirsizlik içerir ve bu oldukça yıpratıcı olabilir' dedi.

'PEKİ BAĞLANMA STİLİ DEĞİŞTİRİLEBİLİR Mİ?'

Toplumda yaygın olan 'Ben böyleyim' söyleminin, bağlanma stilleri açısından pek de doğru sayılmadığını, çünkü bağlanmanın öğrenilmiş bir ilişki dili olduğunu söyleyen Uzman Psikolog Tohumcu, 'Bu nedenle farkındalık, duygusal düzenleme ve sağlıklı iletişim pratikleriyle bağlanma stilinin zaman içinde daha güvenli bir yapıya evrilebilir' dedi.

'SONUÇ: İLİŞKİLER, KENDİLİKLE KURULAN BAĞIN BİR YANSIMASIDIR…'

Bağlanma stilleri üzerine çalışmanın, yalnızca romantik ilişkileri değil; bireyin kendisiyle kurduğu ilişkiyi de dönüştürme potansiyeli taşıdığını dile getiren Uzman Psikolog Tohumcu, 'İlişki, bir ayna gibidir ve nasıl bağlandığımız, hayata ve kendimize nasıl tutunduğumuzu gösterir' ifadelerini kullandı.