32 yıllık esnaftan 'Sanatımıza Sahip Çıkın' çağrısı
Teknolojinin gelişmesi ve son dönemlerde marketlerde dahi çiçek satışı yapılması, işin ustalarını ve bu işe yıllarını vermiş esnafı zor durumda bırakıyor. 32 yıllık çiçekçi esnafı Aykut Yaman, son yıllarda büyük marketlerde çiçek satışının artması, ustalık belgesi olmadan yapılan çiçekçilik faaliyetleri ve internet üzerinden kontrolsüz çiçek satışlarıyla ilgili önemli açıklamalarda bulundu.
Yaman, çiçekçiliğin yalnızca bir ticaret değil, emek, ustalık ve sanat gerektiren bir meslek olduğunu vurgulayarak, sektörün giderek değersizleştirildiğini ifade etti. Marketlerde satılan çiçeklerden ciddi şekilde rahatsız olduklarını belirten Yaman, bu rahatsızlığın iki temel boyutu olduğunu söyledi. İlk olarak, marketlerde satılan çiçeklerin kalite açısından yetersiz olduğuna dikkat çeken Yaman, “Kaliteli bir ürün satılmıyor. Her şeyin orada B sınıfı satılıyor” dedi. İkinci boyutun ise ustalıkla ilgili olduğunu dile getiren Yaman, marketlerde çiçek satışının tamamen mekanik bir sürece indirgendiğini belirterek, “Tabiri caizse kasada okutturuyorlar barkodu, elinize verip güle güle diyorlar. Ama bizde böyle bir şey yok. Biz ustalığını yapıyoruz, süslüyoruz, yerine teslim ediyoruz” ifadelerini kullandı.
Çiçekçiliğin bir sanat olduğunu vurgulayan Yaman, “Biz sanatkârız. Çiçek sektörü, sanat icra eden bir sektördür” diyerek mesleğin hafife alınmaması gerektiğini söyledi. motor ustasının ya da marangozun kolay yetişmediği gibi çiçekçinin de kolay yetişmediğini belirten Yaman, bir çiçek ustasının da yıllar süren emekle yetiştiğini ifade etti.
Sektörde 32 yıldır faaliyet gösterdiğini belirten Yaman, geçmişte çiçekçi dükkânı açmanın ciddi şartlara bağlı olduğunu hatırlattı. Bu şartların başında ustalık belgesinin geldiğini belirten Yaman, “Eskiden çiçekçilik dükkânı açmak için çok zor şartlar gerekirdi. Bu şartlardan biri de ustalık belgesiydi. Ustalık belgesi olmadan çiçekçi dükkânı açılmıyordu” dedi.
1999 yılında çıraklık ve eğitim merkezinden kendilerine resmi bir yazı tebliğ edildiğini anlatan Yaman, bu belgede açıkça ustalık belgesi alınması gerektiğinin belirtildiğini söyledi. Yaman, “Belgede ‘Ustalık almanız gerekiyor, bu konuda gelip bizden eğitim görmeniz gerekiyor. Eğitimin sonunda belge verildikten sonra dükkânınızı çalıştırmaya devam edebilirsiniz, yoksa yaptırım uygulanacak’ deniyordu. Biz de belgeyi almak için eğitime girdik” diye konuştu. O dönemde bu uygulamadan memnun olduklarını ifade eden Yaman, ustalık belgesini bir ehliyet olarak gördüklerini belirtti.
Ehliyet olmadan araç sürülmediğini ve eskiden ustalık belgesinin de bunun gibi bir şey olduğunu belirten Yaman, bu belgenin mesleğin itibarını koruduğunu söyledi.
"Zamanla işlevini yitirdi"
Ustalık belgesi uygulamasının zamanla işlevini yitirdiğini belirten Yaman, bu durumun kendileri açısından hayal kırıklığı yarattığını dile getirdi. Yaman, bugün gelinen noktada belgesiz ve kontrolsüz satışların mesleğe zarar verdiğini vurguladı.
Günümüzde herkesin çiçek satabildiğine dikkat çeken Yaman, “Herkes satıyor, herkes kapısının önüne çiçek koyuyor. Çiçekçiliği tabiri caizse ayaklar altına düşürdüler” ifadelerini kullandı. Çiçeğin bir sektör ve sanat olduğunun altını çizen Yaman, bu sanatı icra eden ustalara gerekli saygının gösterilmesi gerektiğini söyledi.
Yetkililere defalarca çağrıda bulunduklarını belirten Yaman, vergi dairesi ve meslek odalarıyla görüşmeler yaptıklarını ancak somut bir adım atılmadığını dile getirdi.
Büyük marketlerde çiçek satışının kendileri için ciddi bir haksız rekabet oluşturduğunu ifade eden Yaman, marketlerin toptan alım avantajı sayesinde fiyatları çok daha düşük tutabildiğini söyledi. Marketlerde satılan çiçeklerle kendi ürünlerinin birebir aynı olmadığını da vurgulayan Yaman, kalite farkına dikkat çekti.
İnternet üzerinden yapılan çiçek satışlarının da sektörde ayrı bir sorun oluşturduğunu dile getiren Yaman, yüz yüze hizmetin önemine dikkat çekti. İnternet alışverişlerinde çoğu zaman görünen ürünle teslim edilen ürünün aynı olmadığını söyleyen Yaman, bu durumda müşterilerin muhatap bulamadığını belirtti.
Özel günlerde sorunların arttığını ifade eden Yaman, “Adam fotoğrafta gül görüyor, gönderilen ürünü beğenmiyor. Sonra acilen bize gelip sıkıntısını anlatıyor, biz de onların işini çözmeye çalışıyoruz” diyerek yaşanan mağduriyetleri anlattı.
Çiçekçilerin onurlu ve gururlu bir iş yaptığını vurgulayan Yaman, “Biz bu işi severek yapıyoruz ve bu iş bir sanat işidir. Nasıl motor ustası, marangoz ustası, berber ustası zor yetişiyorsa, çiçek ustası da zor yetişir. Ustalık belgesinin yeniden talep edilmesini, istenmesini odalarımıza defalarca söyledik. Bu konuyu söylemeye devam edeceğiz.” ifadelerine yer verdi.
Dilek Şahin
