Kültürel hafıza dokuma sanatıyla korunuyor
Trakya'ya özgü geleneksel kilim ve dokuma sanatının korunması amacıyla yürütülen çalışma kapsamında, bölgenin köklü el sanatları sistemli şekilde kayıt altına alınıyor. Edirne, Tekirdağ ve Kırklareli'ni kapsayan proje ile geçmişten günümüze ulaşan dokuma örneklerinin motifleri, renkleri ve üretim teknikleri belgelenerek kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılması hedefleniyor.
Haberin Özeti
- • Trakya’ya özgü geleneksel kilim ve dokuma sanatının korunması amacıyla yürütülen çalışma kapsamında, bölgenin köklü el sanatları sistemli şekilde kayıt altına alınıyor. Edirne, Tekirdağ ve Kırklareli’ni kapsayan proje ile geçmişten günümüze ulaşan dokuma örneklerinin motifleri, renkleri ve üretim teknikleri belgelenerek kültürel mirasın gelecek kuşaklara aktarılması hedefleniyor.
Edirne Valiliği öncülüğünde gerçekleştirilen çalışmada, İl Milli Eğitim Müdürlüğü bünyesinde faaliyet gösteren Edirne Olgunlaşma Enstitüsü aktif rol üstleniyor. Enstitü tarafından yürütülen araştırmalarda, bölgede unutulmaya yüz tutmuş dokuma türleri tespit edilerek detaylı bir envanter hazırlanıyor. Uzman ekipler, saha ziyaretleri ve arşiv incelemeleriyle elde edilen verileri kayıt altına alırken, geleneksel örnekler aslına uygun biçimde yeniden dokunuyor.
Proje kapsamında Edirne’nin çuha dokuması, Tekirdağ’ın Karacakılavuz kilimi ve Kırklareli’nin Poyralı dokuması gibi bölgeye özgü örnekler yeniden üretilerek gelecek kuşaklara aktarılacak hale getiriliyor. Çalışmalar, Devecihan Kültür Merkezi’nde bulunan atölyelerde sürdürülüyor.
Araştırma sürecinde yerel yöneticiler ve vatandaşların da katkı sağladığı belirtilirken, evlerinde eski dokuma örnekleri bulunan kişilerin projeye destek verdiği ifade ediliyor. Bağışlanan eserlerin ilerleyen dönemde kurulması planlanan Kilim Müzesi’nde sahiplerinin isimleriyle birlikte sergilenmesi planlanıyor.
Yürütülen çalışmanın kültürel mirasın korunması açısından büyük önem taşıdığını belirten Edirne Olgunlaşma Enstitüsü Müdürü Meltem Üretmen, enstitünün AR-GE birimi tarafından saha araştırmaları ve arşiv taramaları gerçekleştirildiğini ifade etti.
Bölgede unutulmaya yüz tutmuş dokuma türlerini tespit ederek elde ettikleri verileri arşivlediklerini söyleyen Üretmen, Ardından ustaların bu dokumaların birebir örneklerini atölyede yeniden ürettiklerini belirtti.
Saha çalışmalarında muhtarların desteğiyle köylere ulaşıldığını belirten Üretmen, vatandaşların bağışladığı kilimlerin ileride kurulacak müzede isimleriyle birlikte sergileneceğini dile getirdi. Üretmen ayrıca, vatandaşların ellerinde bulunan eski dokumaların fotoğraflarını paylaşmalarının da çalışmaya önemli katkı sağlayacağını söyledi.
Dokuma Atölyesi Usta Öğreticisi Meryem Uzel ise kaybolmaya yüz tutmuş motiflerin önce dijital ortamda kayıt altına alındığını, ardından aslına uygun şekilde yeniden dokunduğunu belirtti. Uzel, özellikle Kırklareli’nin Poyralı dokumasının 1800’lü yıllara uzanan bir geçmişe sahip olduğunu ifade ederek, bu mirası yaşatmak için çalışmaların sürdüğünü kaydetti.
Enstitüde görevli Tekstil Teknolojisi Atölyesi öğretmeni Tekin Gazi ise geleneksel dokumaların motif, renk ve teknik özelliklerine sadık kalınarak yeniden üretildiğini vurguladı.
Motiflerin dijital ortama aktarılmasıyla birlikte geçmişte kullanılan tekniklerin de korunması sağlanıyor.Projeyle birlikte Trakya’nın zengin dokuma kültürünün kayıt altına alınması ve gelecek nesillere aktarılması hedefleniyor.
Yürütülen proje ile Trakya’nın zengin dokuma geleneğinin kayıt altına alınması, gelecek nesillere aktarılması ve kültürel değerlerin yaşatılması amaçlanıyor. Böylece yüzyıllardır süregelen el emeği sanatının unutulmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Melih Baran
